Izoh.uz saytida sig‘ so‘zining izohi va ma’nolari

sig‘

So‘zni do‘stlar
bilan ulashing

fe’l

1. Jo boʻlmoq, joylashmoq, ketmoq.

Koʻp narsa sigʻadigan idish. Quchoqqa sigʻmaydigan daraxt. Bir qoʻltiqqa ikki tarvuz sigʻmas. Maqol
Bu yerda olib tushaman. Qanday beda deng, bogʻi quchoqqa sigʻmaydi. Oybek, Tanlangan asarlar

2. Loyiq, mos kelmoq (kiyim, poyabzal haqida).

3. Bemalol kirmoq, oʻtmoq.

4. Oʻziga panoh topmoq, bemalol, xotirjam yashamoq, turmoq.

Undan chiqib qayoqqa, kimnikiga boraman, kimning uyiga sigʻar edim. A. Qahhor, Maston
Oʻz yurtingga sigʻmay, bunda kelasan, Darbadar boshingga balo boʻlasan. Shirin bilan Shakar
Avaz oʻz uyiga sigʻmay qoldi. S. Siyoyev, Yorugʻlik

5. koʻchma Toʻgʻri kelmoq, mos boʻlmoq.

Ustozlar turganda, oʻzi haqida soʻzlash sharqona odobga sigʻmaydi. Gazetadan
U nobakor yaqinda bir gʻayridin ojizaga uylanmish. Bu ishi endi hech qaysi nizomga sigʻmaydi! K. Yashin, Hamza

Aqlga sigʻmaslik

Chunki, sen aytgandek, besh-olti kunda Qoʻqonga borib kelish sira aqlga sigʻmas edi. A. Qodiriy, Oʻtgan kunlar

Gap sigʻmaslik

Boshqa gapga oʻrin yoʻqlik.

Sharofat oraga boshqa gap sigʻmasligini koʻrib: — Bolamni olib ketgani keldim,— dedi. A. Qahhor, Qoʻshchinor chiroqlari

Ichiga sigʻmaslik

(sevinch, shodlik, dard va shu kabilar haqida) Toʻlib-toshmoq.

Hamza shu asnoda yuz bergan dahshatli manzarani koʻrib ezilib ketdi, u tutaqar, gʻazabi ichiga sigʻmay gʻijinar, taqa-taq qilib oʻtib borayotgan vagonlardan koʻz uzmasdi. K. Yashin, Hamza

Koʻngliga (yoki diliga) sigʻmaydi

aynan Yuragiga sigʻmaydi 2.

Peshonasiga sigʻmadi

Oying farishta edi, qizim. Nima qilaylikki, peshonamizga sigʻmadi. H. Gʻulom, Toshkentliklar

Tasvirga (yoki taʼrifga) sigʻmaydi

Tasvirdan, taʼrifdan tashqari, taʼriflab ham boʻlmaydigan; ajoyib.

Goʻzalligi taʼrifga sigʻmaydi.
Toshkent tongotari naqadar goʻzal, Chiroyli, tasvirga sigʻmas, sermazmun. Gʻayratiy

Terisiga sigʻmay

Haddan tashqari quvonib.

Ular [yigitlar] qoplarini toʻldirib, terilariga sigʻmay, olma-uzum olib kelayotganida, moʻgʻullar ushlab oldilar-da, quloq-burunlarini kesib, qoʻyib yubordilar. M. Osim, Oʻtror
Mavlono Sohib Doro jiyanining abjad hisobini yaxshi oʻrganib olganini, fahm-farosati oʻsganini koʻrib, terisiga sigʻmay ketdi. M. Osim, Sehrli soʻz

Xayolga sigʻmaydigan

Xayolga xam keltirib boʻlmaydigan, xayolda ham tasavvur qilib boʻlmaydigan.

Yuragiga sigʻmaydi

1. Ichida yotmaydi, birovga aytmasa boʻlmaydi.

2. Koʻngli koʻtarmaydi, koʻngliga yoqmaydi, xush kelmaydi (faqat noxush, dilgir kayfiyatdagi kishiga nisbatan aytiladi).

Qoʻlidan gʻoʻngʻir-gʻoʻngʻir gapdan boshqa ish kelmaydigan bu odamning lip etib kirib kelaverishi keyingi vaqtda Qudratillaxoʻjaning yuragiga sigʻmay qolgan edi. A. Muxtor, Opa-singillar

Yuragiga (yoki koʻngliga, diliga) qil (ham) sigʻmaydi

Hech narsa yoqmaydi, nihoyatda yuragi gʻash, xafa.