жой

1. Бирор кимса ёки нарса ишғол қилиб турган ер, юза, фазо; ўрин, макон.

1. Золимнинг жойи — жаҳаннам. Мақол

2. Бозор куни бўлганига қарамай, бозор жойи бутунлай бўш эди. С. Айний, Қуллар

3. Милтиғини жойига қўйди-ю китоб мутолаа қилиб ўтирган Элмурод олдига келди. Шуҳрат, Шинелли йиллар

4. Отабек раҳмат айтиб, жойидан қўзғалмади. А. Қодирий, Ўтган кунлар

2. Маълум бир воқеа-ҳодиса рўй берган ер; иш-ҳаракат, жараён ўрни.

1. Хизмат жойи. Автобус тўхтайдиган жой.

2. Сидиқжон болалиги ўтган тор кўчаларни, қишлоқ, анҳор бўйларини, сигир боққан жойларини бориб кўрди. А. Қаҳҳор, Қўшчинор чироқлари

3. Маълум бир нарса ёки иш-ҳаракат учун энг қулай, мос ер, ўрин.

1. Мутахассисларни танлаш ва жой-жойига қўйиш. Оғриқ жойини топса, олти ой қишлайди. Мақол

2. Бу ер ҳазилнинг жойи эмас. А. Қаҳҳор, Оғайнилар

4. Ер юзининг, фазонинг белгили, бирор хусусияти билан ажралиб турадиган ери, нуқтаси.

1. Пастқам жой. Баҳаво жой. Паст-баланд жойлар. Тор жойда томоша. Мақол

2. Эрта куз жаласи тоғлик жойларга жуда ҳафсала билан қуяр эди. А. Қаҳҳор, Олтин юлдуз

3. Сўқмоқ катта йўлга туташган жойдан бепоён дала бошланар эди. А. Қаҳҳор, Қўшчинор чироқлари

4. Бу жойдан бойнинг бутун пахта даласи кўзга ташланиб турар эди. Ойбек, Танланган асарлар

5. Географик ёки маъмурий ҳудуд; тараф, томон, ўлка; юрт.

1. Бизнинг жойларда анор кўп.

2. Йўқ, у [Элмурод] бу жойларни тушида ҳам, ўнгида ҳам кўрган эмас. П. Турсун, Ўқитувчи

3. Бу жойни халқ қадим замонлардан бери Култепа деб атар эди. Ш. Рашидов, Ғолиблар

6. Бирор нарсанинг айрим қисми, ери, бўлаги.

1. Гўштнинг ёғли жойи. Косанинг дарз кетган жойи. Ипнинг тугилган жойи.

2. Бирор жойинг оғрийдими, Кумуш? А. Қодирий, Ўтган кунлар

7. Бадиий асар, мусиқа ва шу кабиларнинг бирор керакли, қизиқарли ери, ўрни.

1. Абдишукур бойваччанинг қўлидан китобни олиб, керакли жойини топди. Ойбек, Танланган асарлар

2. Баъзан севган қизларидан келган хатнинг қалбга бориб тегган жойларини бир-бирларига ўқиб берардилар. Шуҳрат, Шинелли йиллар

8. Гап, иш, хатти-ҳаракат ёки белгиларнинг шахсий баҳо бериш учун асос, дастак бўладиган ери, ўрни.

1. Бу ишнинг ҳеч қийин жойи йўқ. Менинг қўрқадиган жойим йўқ.

2. Мен сизга айтсам, қиёматли ўртоқмиз-у, мендан хафа бўлган жойи бор. А. Мухтор, Опа-сингиллар

9. Яшаш, ҳаёт кечириш, ётиш-туриш учун хизмат қиладиган ер; уй-жой, ҳовли-жой, бошпана.

1. Жой олма, қўшни ол. Мақол

2. Йўлчи бизникига ишлагани келган, ишласин. Пули йўқ, жойи йўқ хотинни нима қилади. Ойбек, Танланган асарлар

10. Ўтириш ёки ётиш учун қилинган, солинган, тўшалган ўрин; ўриндиқ.

1. Вагонда бешта бўш жой қолди. Бугунги сеансларга жой йўқ.

2. Ҳожимирсирож автобусда жой талашиб, болали бир хотин билан айтишиб қолди. А. Қаҳҳор, Йиллар

3. Холида кичик қизи Ранони уйга ётқизиб, эрига жой солгани айвонга чиқди. И. Раҳим, Чин муҳаббат

11. Мерос сифатида қолган, бирор кимсага тегишли ер-мулк, ҳовли-жой.

1. Ракат мавзейида отадан қолган уч таноб жой бор эди. Ойбек, Танланган асарлар

2. Мана шу жойлар бурун Абдуваққос деган бир эшонга қарашли экан. А. Қаҳҳор, Қўшчинор чироқлари

12. Иш, хизмат, вазифа, ўрин.

1. У яхши жойда ишлайди.

2. Жонфиғон хотинига неча-неча тавба-тазаррулар қилиб, энди бирон жойга кириб ишлашга сўз берибди. А. Қаҳҳор, Жонфиғон

13. Оила, хонадон.

1. Бир кун туз ичган жойга қирқ кун салом бер. Мақол

2. Иқболингга кўп яхши жойдан қаллиқ чиқди, болам. Ҳаммалари бирам сипо, бирам салобатли одамлар экан. П. Турсун, Ўқитувчи

жой сўзи қатнашган жумлалар:

рвш. шв. Бафуржа, бамайлихотир; кеч, кейин; аниқ.

1. Бугун ишга жойроқ бораман. Дам олиш куни эрталаб жойроқ туришади.

2. Бўлган ишни жойроқ гапириш керак, токи ҳақиқат юзага чиқсин. Ҳ. Ғулом, Тошкентликлар