Izoh.uz saytida dum so‘zining izohi va ma’nolari

dum

So‘zni do‘stlar
bilan ulashing

1. Hayvon tanasining chiqaruv teshigi tepasidan boshlanadigan va ingichkalanib boruvchi eng ortki, oxirgi qismi; quyruq.

Sichqon sigʻmas iniga, gʻalvir bogʻlar dumiga. Maqol
Tuyaning dumi yerga tegar, Xoʻjaning qizi erga tegar. Maqol
Shoshgan oʻrdak ham boshi bilan, ham dumi bilan shoʻngʻiydi. Maqol
U [it] dumini likillatdi-da, Nigoraning oyogʻi ostiga yota qoldi. S. Anorboyev, Oqsoy

2. Baʼzi jonivorlar tanasining ket tomonidagi uzun patlar yoki ingichkalashgan qismi.

Xoʻrozning dumi. Qaldirgʻochning dumi. Ilonning dumi.
Haligi chavoq baliq qor ustida yalt-yult qilib sakraydi, dumi bilan savalaydi. N. Fozilov, Diydor
Raisning oriq, qoramtir yuziga yarashmagan taqasimon moʻylovining uchlari chayon dumiday gajaklandi. S. Nurov, Maysalarni ayoz urmaydi

3. Meva, barg va shu kabilarning bandi.

4. Sabzavot oʻsimliklarining yer yuzasida oʻsib turgan bargi.

Sabzining dumini kesmoq.

5. Uchish apparatlarining ingichkalashgan ket tomoni.

Birpasdan keyin lager ustida dumiga kattakon pufak bogʻlab olgan samolyot paydo boʻldi. A. Qahhor, Oltin yulduz
Samolyotning dumida yelkamni qisgancha biqinib oʻtiraverdim. Guldasta

6. Umuman biror narsaning keti, oxiri.

Yulduzning dumi. Qancha mashinalar qatorlashib oʻtdi, hali dumi koʻrinmaydi.
Charos deraza panjarasidan dumi likillab turgan dakang varrakni koʻrdi. Oʻ. Hoshimov,Qalbingga quloq sol
Chopa berishning behuda ekanini payqab, eshelonning dumiga ulangan qizil vagonlarga toliqqan koʻzlarini umid bilan tikdi. N. Safarov, Tanlangan asarlar

7. koʻchma Doim birovga ergashib yoki unga xushomad qilib, birga ortidan yuradigan odam; shotir.

Abdurasul Tojiboyning majlisda oʻz tarafini oladigan dumlar toʻplay boshlaganini gapirdi. P. Tursun, Oʻqituvchi
Dum emish, xoʻja kelib menga dum boʻlsin. A. Qahhor, Qoʻshchinor chiroqlari

8. koʻchma s.t. Qarz, topshirilmagan imtihon

Uning matematikadan dumi bor.

dum soʻzi qatnashgan jumlalar:

Dumini xoda qilib

1. Dumini tikka, yuqori koʻtarib.

— Sigir birdan irgʻib oʻrnidan turib, dumini xoda qilib, bir qochib berdi, — dedi Shum bola. Gʻ. Gʻulom, Shum bola
Molxonadan kelayotsam, oldimdan dumini xoda qilib, bir buzoq yugurib oʻtdi. Mushtum

2. Koʻchma orqasiga qaramay, tumtaraqay boʻlib.

Oldingga qancha bordim? Nuqul badbashara maxluqdan qochgan yuraksizday dumingni xoda qilib qolasan-ku? J. Abdullaxonov,Xonadon
zoʻr kelganda koʻpincha bellashishdan bosh tortadi-da, dumini xoda qilib qochadi. T. Rustamov, Mangu jasorat

Dumi yulingan musichaday (yoki tovuqday)

Bir yeri yoki bir narsasi yetishmaganday, beoʻxshov.

Berdiboy garchi shahardan dumi yulingan musichaday boʻlib kelgan boʻlsa ham, fahmsiz emas. A. Qodiriy, Obid ketmon
oramizda Ikrom degan bir kimsa ham bor edi. Dumi yulingan tovuqday bir chetga chiqib, shumshayib turibdi. Yoshlik

Dum bermoq

Pishib yetilmoq (asosan poliz ekinlari haqida).

Bir kun paxta chopib yursam, bitta qovun juda ham toʻri kelgan, meni ye! deb dum berib turibdi. Gʻ. Gʻulom, Tirilgan murda
Nimadir tirs etdi: qizilurugʻ qovun dum berdi shekilli. A. Eshonov, Dutor

Burganing dumini koʻrgan

Juda ham shum, ayyor, uddaburon.

Bilaman, Gavhar yaxshi qiz. Lekin anavi iblis burganing dumini koʻrgan! Oʻ. Hoshimov, Qalbingga quloq sol

Dumini bosmoq

Gʻashiga, asabiga tegmoq.

Idorada, ish ustida, ish yuzasidan gapirayotirman. Dumingizni bosganim yoʻq. A. Qahhor, Sarob
Men bir-ikkitasining dumini bosdim shekilli. S. Siyoyev, Otliq ayol

Dumini likillatmoq

Xushomadli va ayyorona ish koʻrmoq.

Saroyda biz ham dum likillatib, quyruq qoqib yuribmiz. S. Siyoyev, Yorugʻlik
U
kalondimogʻ, endi qarshisidagi odamdan oʻziga oʻxshab dum likillatishini talab qiluvchi nusxaga aylanadi. OʻTA

Dumini tugmoq yoki dumi tugilmoq

Qaytib kelmaydigan qilib ishdan boʻshatmoq, haydamoq.

[Roziq soʻfi] Bir magazinga kechki qorovul boʻlib olgan edi. Undan ham ishkal chiqarib, dumi tugildi. S. Abdulla, Soyalar
Tursunboy qoʻpol va dagʻal muomalali boʻlgani sababli brigadirlikdan dumi tugilgan edi. Mushtum
Hammamizning dumimizni tugar emishlar. Uygʻun,Asarlar
ikkinchi bu gapdan ogʻiz ochmang, aks holda, dumingizni tugaman. H. Gʻulom, Mashʼal

Dumini tutqazmaslik (yoki ushlatmaslik)

Hech koʻrinmay, yoʻliqmay qochib yurmoq.

Gʻaffor qoʻrboshi dumini tutqazmasga, oʻzini yutqizmasga urinadi. N. Safarov, Vodillik qahramon

Dumini qismoq

1. Itoatkorona ish tutmoq; boʻysunuvchan, itoatkor boʻlmoq.

Men oʻz yurtimda musofir itday dumimni qisib yurishni xohlamayman. A. Qahhor, Asarlar
Devona oʻsha zahoti dumini qisib, juftakni rostlab qoldi. K. Yashin, Hamza

2. Koʻchma boʻysunmoq, jilovlanmoq.

Suv dumini qisdi, endi shoshmasdan [toʻgʻonni] mustahkamlash kerak. Oybek, O.v. shabadalar.

Dumi xurjun (yoki xurjunda)

Notayin, tagi-tugi yoʻq; oʻlda-joʻlda, chatoq yoki chala-chulpa; sarson.

Dumi xurjun gap. Dumi xurjun ish.
Boʻriboy oʻsha odamlarning nomini tilga olgisi kelmay, dumi xurjunda qoldi. H. Nazir, Oʻtlar tutashganda
Goʻsht topshirishning ham dumi xurjunda. Mushtum

Dumi qisiq

Biror aybi boʻlgan, ayb ish qilgan, aybdor; biror narsadan hadiksirovchi.

Musofir itning dumi qisiq. Maqol
Ilgari oʻgʻrining dumi qisiq boʻlardi, el oldida sazoyi qilinardi. S. Nurov, Narvon

DUM so‘zining sinonimlarini Sinonim.uz saytida qidirib ko‘ring.

ДУМ so‘zining kirillcha yozilishi Lotin.uz sayti tomonidan taqdim qilingan.

Saytdagi o‘rni

11449

So‘zning teskari yozilishi

mud

Harflar soni

Ko‘rishlar soni

410

dum so‘zi ishlatilgan saytlarni internetda qidiring

Google Яндекс Bing

Siz uchun qiziq bo‘lishi mumkin bo‘lgan so‘zlar

ablahlarcha achimtir aberratsion abssissa Avloniy abdol Jo‘qorg‘i Kenges Sherdor abzal

dum so‘zining ma’nosi va izohi bilan batafsil tanishib chiqamiz. O‘ylaymizki, endi siz Izoh.uz saytidan foydalanib, dum so‘zini lotin va kirill alifbosida to‘g‘ri va o‘z o‘rnida ishlata olasiz.

Alifbo bo‘yicha

A B D E F G H I J K L M N O P Q R S T U V X Y Z O‘ G‘ Sh Ch

Izohli lugʻat Savodxon loyihasi bilan hamkorlikda yaratildi. Savodxon dasturi matndagi imlo xatolarini aniqlash va tuzatishga imkon beradi.

Batafsil

Tasodifiy so‘zlar

Hammasini ko‘rish

Yangi so'zlar